Zdrowie

Pogoda – w jakim stopniu może wpłynąć na samopoczucie

Jesień, zima, plucha i szarość za oknem sprzyjają raczej chandrze niż dobremu nastrojowi. Wiele osób twierdzi, że szybkie skoki temperatury, niskie ciśnienie albo deszcze nie tylko silnie oddziałują na ich samopoczucie, ale w dodatku prowokują uciążliwe sygnały wysyłane przez ciało. Czy takie zarzuty są uzasadnione ?

fot. congerdesign, źródło: pixabay.com

Kiedy świeci słońce, czujemy się dużo lepiej. Z drugiej strony, kiedy jest za gorąco i pojawiają się upały, sytuacja też nie jest zbyt sprzyjająca. Trudno aby temperatury i poziom nasłonecznienia były korzystne i nie wywoływały niezadowolenia przez dłużej niż kilka dni. Pogoda w naszym kraju jest wyjątkowo zmienna, stąd nazywamy narzekanie na nią wręcz sportem narodowym.

Stanowisko naukowe

Negatywny wpływ warunków atmosferycznych na ludzkie zdrowie de facto nie został udowodniony. Badania w tym zakresie są prowadzone od stosunkowo niedługiego czasu. Dwa z nich, prowadzone w Kanadzie i w Niemczech, wykazały, że amplitudy temperatur, zmienność wilgotności powietrza i ciśnienia mogą mieć pewien wpływ na występowanie migreny, poczucia wyczerpania, bóle stawów, drażliwość czy zawroty głowy. Jednak, jak podkreśla Jean-Claude Cohen, pogoda sama w sobie nie wywołuje tych objawów. Jest jednym z czynników, który działa niczym krople wody drążące skałę.

Wiemy też, że nie każdy reaguje tak samo na zmienność pogody, nie każdy jest tak samo wrażliwy na dane warunki atmosferyczne. Grupą, która skarży się najczęściej, są osoby powyżej 60. roku życia. Tym bardziej trudne są badania w tym obszarze – nie sposób wykazać, dlaczego część populacji nie odczuwa żadnych zmian w organizmie w zależności od pogody, a stopień wpływu na tych, którzy deklarują ich odczuwanie, znacznie się różni. Jak wskazują psycholodzy, bywa także, że zrzucamy winę za gorsze samopoczucie na deszcz czy chłód, podczas gdy prawdziwa przyczyna może leżeć zupełnie gdzie indziej. Później utrwalamy w sobie te przekonania i nasz mózg zaczyna kojarzyć szarość za oknem ze złym humorem i złymi wspomnieniami.

Naturalne światło i serotonina

„Tak naprawdę, bardziej niż pogoda, to brak dostępu do światła ma negatywny wpływ na organizm”, twierdzi Johanna Rozenblum. Obecność i intensywność światła reguluje nasz cykl dobowy i sezonowy. Informacje odbierane przez siatkówkę oka trafiają do podwzgórza usytuowanego w mózgu, które z kolei przekazuje układowi nerwowemu informacje dotyczące konieczności przystosowania się do nowych warunków. Ta adaptacja może być trudniejsza u osób, których układ hormonalny wykazuje pewne dysfunkcje. Ich organizm nie wytwarza wtedy odpowiedniej ilości serotoniny, która świadczy o przystosowywaniu się do zmiany pory dnia lub pory roku. Do tego zaburzony może zostać metabolizm. Serotonina odgrywa także ważną rolę w termoregulacji ciała, w kontroli snu, witalności i wrażliwości na ból.

Co robić, żeby poczuć się lepiej

Nie jesteśmy w stanie kontrolować warunków pogodowych za oknem, ale możemy pomóc sobie zachować dobre samopoczucie wbrew nim. Zasadniczy w tej kwestii jest dostęp do odpowiedniej ilości światła w ciągu doby. Codzienna ekspozycja na naturalne światło trwająca 30 – 45 minut poprawia nastrój i reguluje gospodarkę hormonalną. Dlatego dla osób zamieszkujących rejony Ziemi, w których występuje noc polarna, zaleca się fototerapię. Zapobiega ona apatii i przewlekłym stanom lękowym, do tego pomaga w leczeniu zaburzeń snu i cyklu dobowego.

Na uwagę zasługuje także tryptofan należący do aminokwasów egzogennych. Ma niezwykle dobroczynny wpływ w przypadku bezsenności i złego samopoczucia. Znajdziemy go w orzechach, bananach, rybach, gorzkiej czekoladzie, pełnoziarnistym ryżu i warzywach strączkowych. Nasze dzienne zapotrzebowanie na tryptofan to 200 mg/dzień, a 100 g orzechów włoskich dostarcza już 194 mg.

Szczególna uwaga powinna być także poświęcona cyklom snu. Wiele osób bagatelizuje swój zegar biologiczny, a później nie zdaje sobie sprawy do jak wielu problemów zdrowotnych przyczynia się niedobór i niewłaściwe pory snu. Dbanie o jego higienę znacznie przyczyni się do zachowania dobrej energii i samopoczucia. Pozwoli na naturalną regenerację organizmu i wzmocni układ odpornościowy.

Inne z tej kategorii

Fibromialgia – choroba tajemnicza nawet dla lekarzy

Redakcja

Ten pierwszy raz… z pokarmem, czyli Światowy Dzień Karmienia Piersią

B Kuras

Jak radzić sobie w czasie upałów?

K Warzecha

Dlaczego niektórzy chorują częściej

O Marczuk

Komunikacja publiczna – środki bezpieczeństwa

~ Jak z zagrożeniem radzi sobie transport publiczny?

Dominik Gawęda

Miasto gniewu

Redakcja
Gazeta Jutro